პარლამენტი დაჩქარებული წესით განიხილავს კანონპროექტს, რომლის მიხედვითაც, სემეკი უფლებამოსილი იქნება 2036 წლის 1-ელ იანვრამდე – წყალმომარაგების, ხოლო 2038 წლის 1-ელ იანვრამდე ბუნებრივი გაზის შემთხვევაში, საყოფაცხოვრებო მომხმარებლებისთვის დაადგინოს განსხვავებული ტარიფები მოხმარებული მოცულობების მიხედვით.

დღეის მდგომარეობით საყოფაცხოვრებო მომხმარებლებისათვის დგინდება ბუნებრივი გაზის მოხმარების ტარიფები განაწილების ლიცენზიატების ოპერირების არეალების მიხედვით და თითოეული მოხმარებული კუბური მეტრი ბუნებრივი გაზის მოხმარების ტარიფი არ იცვლება მოხმარებული ბუნებრივი გაზის რაოდენობის მიხედვით.

როგორც კანონპროექტის განმარტებით ბარათში ვკითხულობთ, კანონპროექტით გათვალისწინებული ცვლილება არ ცვლის სატარიფო რეგულირების ძირითად პრინციპებს და წარმოადგენს მხოლოდ გარდამავალ პერიოდში მოქმედ მექანიზმს, რომელიც მიზნად ისახავს სოციალური რისკების შემცირებასა და მომხმარებელთა კატეგორიებს შორის ტარიფების ცვლილების ეტაპობრივ განხორციელებას.

კანონპროექტის ინიციატორი დეპუტატები არიან: შოთა ბერეკაშვილი, გიორგი ბარვენაშვილი, თორნიკე ბერეკაშვილი, ლევან მაჭავარიანი, ანტონ ობოლაშვილი და ირაკლი მეზურნიშვილი.

(დიფერენცირებული ტარიფები მოხმარების მიხედვით) ერთი შეხედვით სოციალური სამართლიანობის პრინციპს ეფუძნება — ვინც ნაკლებს მოიხმარს, ნაკლებს იხდის, ხოლო ვინც მეტს — მეტს. თუმცა, საქართველოს არსებული სოციალურ-ეკონომიკური რეალობის გათვალისწინებით, პარლამენტის მიერ ინიცირებული ეს პროექტი, რომელიც სემეკს (GNERC) აძლევს უფლებას 2036 წლამდე წყალმომარაგებაზე, ხოლო 2038 წლამდე ბუნებრივ გაზზე მოხმარების მოცულობის მიხედვით განსხვავებული (სავარაუდოდ, გაზრდილი) ტარიფები დაადგინოს, მოსახლეობის უდიდესი ნაწილისთვის მძიმე ფინანსურ დარტყმად იქცევა.

ქვემოთ წარმოდგენილია სიღრმისეული ანალიზი იმისა, თუ რატომ ვერ შეძლებს საქართველოს მოსახლეობის უმრავლესობა გაზრდილი კომუნალური ტარიფების გაძლებასა და გადახდას.

 შემოსავლების დაბალი დონე და სიღარიბის მაღალი მაჩვენებელი

საქართველოში მოსახლეობის მსყიდველუნარიანობა კვლავ დაბალ ნიშნულზეა. ოფიციალურ სტატისტიკაში საშუალო ხელფასის ზრდა ხშირად არ ასახავს რიგითი მოქალაქეების რეალურ ეკონომიკურ მდგომარეობას: 

• მედიანური ხელფასი: საშუალო ხელფასზე გაცილებით დაბალია მედიანური ხელფასი (რასაც მოსახლეობის უმრავლესობა რეალურად იღებს). დასაქმებულთა დიდი ნაწილი თვეში 800–1200 ლარამდე შემოსავალს იღებს.

• სოციალურად დაუცველები და პენსიონერები: ქვეყანაში ასობით ათასი ადამიანი სოციალურ დახმარებასა და მინიმალურ პენსიაზეა დამოკიდებული. პენსიისა თუ დახმარების ზრდა ვერ ეწევა ინფლაციას, რის გამოც კომუნალური გადასახადების მცირედი ზრდაც კი მათი ბიუჯეტისთვის კრიტიკულია.

 „ენერგეტიკული სიღარიბე“ და ეფექტიანი ალტერნატივების არარსებობა

ბუნებრივი გაზისა და წყლის მოხმარება საყოფაცხოვრებო სექტორში არ არის ფუფუნება — ეს ელემენტარული სასიცოცხლო საჭიროებაა.

• გათბობის სეზონის სიმძიმე: ზამთარში საქართველოს რეგიონებსა და ქალაქებში ბუნებრივი გაზის მოხმარება მკვეთრად იზრდება, რადგან გათბობის ძირითადი წყარო სწორედ გაზია. მოხმარების მიხედვით ტარიფის გაზრდის შემთხვევაში, საშუალო და მრავალსულიანი ოჯახები ავტომატურად მოხვდებიან „მაღალი მოხმარების“ ზონაში და მაღალი ტარიფით დაითვლელებიან.

• ალტერნატივის არარსებობა: მოსახლეობას არ აქვს წვდომა ენერგოეფექტურ ტექნოლოგიებზე ან ალტერნატიულ ენერგომატარებლებზე (მაგ. მზის პანელები, სითბური ტუმბოები), რადგან მათი მონტაჟი კოლოსალურ საწყის ინვესტიციას მოითხოვს. შესაბამისად, მოქალაქეები იძულებულნი იქნებიან გადაიხადონ გაზრდილი ტარიფი ან დარჩნენ გათბობისა და ელემენტარული პირობების  გარეშე.

 საბინაო ფონდის დაბალი ენერგოეფექტურობა

საქართველოში საცხოვრებელი შენობების უდიდესი ნაწილი (როგორც საბჭოთა პერიოდის კორპუსები, ისე კერძო სახლები რეგიონებში) არ აკმაყოფილებს თანამედროვე ენერგოეფექტურობის სტანდარტებს.

• თბოდანაკარგები: თბოიზოლაციის არარსებობის გამო, სითბოს შესანარჩუნებლად ოჯახებს გაზის დიდი რაოდენობით მოხმარება უწევთ.

• შედეგი: მოსახლეობა გაზს მოიხმარს არა „ფუფუნების“, არამედ შენობის დაბალი ხარისხისა და თბოდანაკარგების კომპენსირების გამო. ტარიფის ზრდა დასჯის სწორედ იმ ოჯახებს, რომელთაც არ აქვთ სახლების თბოიზოლაციის ფინანსური შესაძლებლობა.

მრავალსულიანი ოჯახებისა და მულტიგენერაციული სახლების ფაქტორი

საქართველოში ხშირია შემთხვევები, როდესაც ერთ ჭერქვეშ რამდენიმე თაობა (პაპა-ბებია, მშობლები, შვილები) ცხოვრობს.

• მოხმარების მოცულობა: მრავალსულიანი ოჯახი, ბუნებრივია, მოიხმარს გაცილებით მეტ წყალს და გაზს, ვიდრე 1–2 კაციანი ოჯახი.

• უსამართლო გადანაწილება: თუ ტარიფი დაწესდება სულადობის გაუთვალისწინებლად (მხოლოდ აბონენტის/მრიცხველის მოხმარების მიხედვით), მრავალსულიანი და ხშირად შედარებით სიღარიბეში მყოფი ოჯახები ავტომატურად გადაინაცვლებენ მაღალტარიფიან კატეგორიაში, რაც მათ ფინანსურ კოლაფსამდე მიიყვანს.

საერთო ინფლაციური წნეხი და მსყიდველუნარიანობის დაცემა

კომუნალური გადასახადების ზრდა ცალკეულად არ ხდება — ეს პროცესი ემთხვევა სურსათზე, მედიკამენტებსა და პირველადი მოხმარების საგნებზე ფასების უწყვეტ ზრდას.

• ჯაჭვური რეაქცია: როდესაც საყოფაცხოვრებო ბიუჯეტში იზრდება ფიქსირებული ხარჯი (წყალი, გაზი), ოჯახები იძულებულნი ხდებიან შეამცირონ ხარჯები კვებაზე, ჯანდაცვასა და განათლებაზე.

• დავალიანებების ზრდა: მოსახლეობის ნაწილს უბრალოდ არ ექნება ფიზიკური შესაძლებლობა დაფაროს გაზრდილი გადასახადები, რაც გამოიწვევს დავალიანებების დაგროვებას და, შედეგად, ბუნებრივი აირისა და წყლის მასობრივ გათიშვებს.

 ხანგრძლივი ვადები (2036–2038 წლები) და პროგნოზირებადობის ნაკლებობა

კანონპროექტით განსაზღვრული 10–12 წლიანი პერიოდი სემეკს აძლევს ფართო მანევრის საშუალებას, რათა ეტაპობრივად გაზარდოს ტარიფები. თუმცა, მკაფიო სოციალური დამცავი მექანიზმების გარეშე, ეს ქმნის ხანგრძლივ ეკონომიკურ გაურკვევლობას მოსახლეობისთვის, რომლის შემოსავლების ზრდის ტემპიც ვერ ეწევა მოსალოდნელ სატარიფო ცვლილებებს.

სემეკისთვის წყალსა და ბუნებრივ გაზზე მოხმარების მიხედვით დიფერენცირებული ტარიფების დადგენის უფლების მინიჭება, არსებული სოციალურ-ეკონომიკური მოცემულობის გათვალისწინებით, სერიოზულ რისკებს შეიცავს.

მოსახლეობა ვერ შეძლებს გაზრდილი ტარიფების გადახდას, რადგან დაბალი შემოსავლები, ენერგოეფექტურობის არარსებობა, მრავალსულიანი ოჯახების სტრუქტურა და საერთო ინფლაციური წნეხი მოქალაქეებს არ უტოვებს ფინანსურ რესურსს ამ ტვირთის გასამკლავებლად.

თუ აღნიშნულ რეფორმას არ მოჰყვა მკაცრად განსაზღვრული სუბსიდირების პოლიტიკა, სულადობის გათვალისწინების მექანიზმი და დაბალშემოსავლიანი ჯგუფების რეალური დაცვა, კანონპროექტის ამოქმედება გამოიწვევს ენერგეტიკული სიღარიბის გაღრმავებას, მოსახლეობის მსყიდველუნარიანობის კატასტროფულ დაცემას და სოციალურ უკმაყოფილებას.

ოცნება“ ხალხს ცხოვრებას კიდევ ერთხელ უძვირებს! გაზისა და წყლის მოხმარების ტარიფების გაზრდას აპირებენ!- ეს სოციალური ტერორის გზაა! ჩვენ ვითხოვთ სატარიფო ცვლილებების შეჩერებას, კორუფციული ინტერესებისა და კარტელების დაშლას, ზედმეტი შუამავლების მოცილებას და გადასახადების შემცირებას! - ამის შესახებ „ნაციონალური მოძრაობის” მმართველობითი საბჭოს წევრმა, ლაშა ფარულავამ გაზსა და წყალზე დიფერენცირებული ტარიფების დაწესების ინიციატივასთან დაკავშირებით განაცხადა.

ფარულავა მიიჩნევს, რომ გარდა იმისა, რომ აღნიშნული ინიციატივის განხორციელებას ზამთრის დასაწყისში აპირებენ, როდესაც ადამიანებს გათბობა სჭირდებათ, გაძვირებული კომუნალურები ბიზნესის ხარჯებსაც გაზრდის და პროდუქტების გაძვირების რისკსაც შექმნის.

„კანონპროექტის ინიციატორები "ქოცბიზნესმენები" - შოთა ბერეკაშვილი, გიორგი ბარვენაშვილი და ანტონ ობოლაშვილი არიან. ეს ის ადამიანები არიან, რომლებიც წლის დასაწყისში მაღალი ფასების წინააღმდეგ კომისიებს ქმნიდნენ, ახლა კი თავად გვთავაზობენ ცვლილებებს, რომლებმაც ხალხს ცხოვრება შეიძლება კიდევ უფრო გაუძვიროს! მათთვის საკუთარი კეთილდღეობა ხალხის გაჭირვებაზე მნიშვნელოვანია! კანონპროექტი სემეკს, ანუ დავით ნარმანიას, აძლევს შესაძლებლობას, გაზისა და წყლის ტარიფები მოხმარების მოცულობის მიხედვით განასხვაოს. ამას კი ზამთრის წინ აკეთებენ, როცა ოჯახებს გათბობა ყველაზე მეტად სჭირდებათ! გაძვირებული კომუნალურები ბიზნესის ხარჯებსაც გაზრდის და პურპროდუქტებისა თუ სხვა პირველადი მოხმარების პროდუქტების გაძვირების რისკსაც შექმნის. ამ დროს, საკუთარ ანაზღაურებას ათასობით ლარით იზრდიან, პენსიონერს კი მხოლოდ 45 ლარს უმატებენ - თანხას, რომელიც შესაძლოა, გაძვირებულ კომუნალურ გადასახადებსა და პროდუქტებში ისევ უკან წაიღონ! ეს სოციალური ტერორის გზაა! ჩვენ ვითხოვთ სატარიფო ცვლილებების შეჩერებას, კორუფციული ინტერესებისა და კარტელების დაშლას, ზედმეტი შუამავლების მოცილებას და გადასახადების შემცირებას! ხალხს გაძვირებული ცხოვრება კი არა, შეღავათი და სამართლიანი ეკონომიკური პოლიტიკა სჭირდება!“- განაცხადა ფარულავამ.

ავტორი: ირაკლი მანაგაძე , ექსპრესნიუსის რეპორტიორი 2009 წლიდან

სოციალური ქსელები

კახა კალაძე - რასაც ჩვენთან აკეთებდნენ, ახალისებდნენ ძალადობრივ ორგანიზაციებს, დღეს იგივე მიიღეს საკუთარ ქვეყნებში

კოპალეიშვილი „ოცნების“ დეპუტატებს - ჩემი სტუდენტები იყვნენ, რა საფრთხეს წარმოვადგენ მე?

ივანიშვილის რეჟიმი ხალხს წყლის და გაზის გადასახდელებს უმატებს

ლაშა ფარულავა - ოცნება ხალხს ცხოვრებას კიდევ ერთხელ უძვირებს - ეს სოციალური ტერორის გზაა