ჩინეთი, რომელიც ტრადიციულად თავს არიდებდა საერთაშორისო კონფლიქტებში მონაწილეობას, თუნდაც მათი გადაჭრის მიზნით, გადამწყვეტი როლი ითამაშა აშშ-სა და ირანს შორის ცეცხლის შეწყვეტის შესახებ შეთანხმების მიღწევაში. მიუხედავად იმისა, რომ პაკისტანი საჯაროდ ასრულებდა წამყვან როლს მეომარ მხარეებს შორის შუამავლობაში, პეკინის გარეშე, როგორც ჩანს, შეთანხმება შეუძლებელი იქნებოდა.

მიუხედავად იმისა, რომ აშშ-ის ომის მდივანმა პიტ ჰეგსეთმა, მისთვის დამახასიათებელი მანერით, ოთხშაბათს განაცხადა, რომ ირანი „ითხოვდა“ ცეცხლის შეწყვეტას, პაკისტანელმა ოფიციალურმა პირებმა The Guardian-ს განუცხადეს, რომ ორივე მხარე საომარი მოქმედებების დასრულებას ცდილობდა. მათი თქმით, ცეცხლის შეწყვეტის ინიციატივა ძირითადად დონალდ ტრამპისგან მოდიოდა, რომელიც „ხაფანგში“ აღმოჩნდა ომში, რომელიც, მისი აზრით, „სამ დღეზე მეტხანს არ გაგრძელდებოდა“. თუმცა, სამშაბათს საღამომდე, სანამ ტრამპის მიერ მიცემული ვადა ამოიწურებოდა, თეირანი „არ სურდა“ ვალდებულებების აღება: ირანელები დარწმუნებულები იყვნენ, რომ აშშ მოლაპარაკებებს გამოიყენებდა ძალების გადაჯგუფებისთვის და შემდეგ ისრაელთან ერთად კიდევ ერთ შეტევას განახორციელებდა.

მაგრამ სამშაბათს ჩინეთი, რომელიც ერთი კვირით ადრე პაკისტანში ჩაფრინდა, ჩაერია. „ჩვენ ვიყავით შუამავალი და არა გარანტი“, - განუცხადა The Guardian-ს პაკისტანელმა ოფიციალურმა პირმა. „ჩინეთმა მთავარი როლი ითამაშა. ის ცეცხლის შეწყვეტის გარანტორის როლს ასრულებდა და დაარწმუნა, რომ აშშ დაიცავდა შეთანხმებას და რომ ისლამაბადში [ირანელებსა და ამერიკელებს შორის] მოლაპარაკებები შეუფერხებლად წარიმართებოდა. მათ ირანს უთხრეს, რომ დათანხმებოდა ამ შეთანხმებას“.

პაკისტანელების თქმით, ჩინეთმა პირდაპირ მოუწოდა ირანს ცეცხლის შეწყვეტაზე დათანხმებისკენ და პირობა დადო, რომ ნებისმიერ მოლაპარაკებებში მის უსაფრთხოებას უზრუნველყოფდა. ჩინეთის გარანტიებს შორის იყო ის, რომ ირანელი ლიდერები არ მოკლავდნენ, თუ ისინი ისლამაბადში მოლაპარაკებებისთვის ჩავიდოდნენ.

შეხვედრა პარასკევს არის დაგეგმილი პაკისტანის დედაქალაქში.

აშშ-მ იცოდა ჩინეთის ჩარევის შესახებ და არ გაუპროტესტებია, განმარტეს პაკისტანელმა ოფიციალურმა პირებმა. ტრამპმა მოგვიანებით განაცხადა, რომ მისი აზრით, ჩინეთმა დაარწმუნა ირანი მოლაპარაკებების მაგიდასთან დამჯდარიყო.

პეკინი, როგორც წესი, ყურს არ აქცევს მოწოდებებს, გამოიყენონ თავისი გავლენა კონფლიქტების მოსაგვარებლად. ყველაზე ნათელი მაგალითია ომი უკრაინაში: დასავლეთის ქვეყნებისა და კიევის ყველა მოთხოვნის მიუხედავად, ზეწოლა მოეხდინათ რუსეთზე, რომელიც ძლიერ დამოკიდებული გახდა ჩინეთზე, მისმა ლიდერებმა თითი არ გაანძრიეს ვლადიმერ პუტინის დარწმუნებისთვის, შეეცვალა თავისი პოზიცია. 2023 წელს პეკინმა კონფლიქტის დასრულების მხოლოდ ერთი წინადადება შესთავაზა კრემლის მოთხოვნების შესაბამისი პირობებით, რის შემდეგაც მან მხოლოდ მცირე განცხადებები გააკეთა მსოფლიო მშვიდობის სურვილის შესახებ.

მაგრამ ახლა პეკინმა ეკონომიკური მიზეზების გამო შეცვალა თავისი პოზიცია, რადგან კონფლიქტი ენერგომომარაგების შეფერხებებს და ისედაც შენელებული ეკონომიკისთვის შემდგომ პრობლემებს იწვევდა, ამბობს ზონგიუან ზოი ლიუ, საგარეო ურთიერთობების საბჭოს ჩინეთის უფროსი მკვლევარი. მომავალ კვირას გამოქვეყნებული მონაცემები, სავარაუდოდ, მარტში სამრეწველო წარმოებისა და ექსპორტის ზრდის შენელებას აჩვენებს.

„ჩინეთმა იმოქმედა, რადგან ირანში ომი პირდაპირ საფრთხეს უქმნიდა ეკონომიკურ პირობებს, რომლებზეც მისი ზრდა და შიდა პოლიტიკური სტაბილურობაა დამოკიდებული“, - ამბობს ლიუ.

უფრო მეტიც, მისი თქმით, ტრამპის მიერ ჩინეთის მიღწევების საჯარო აღიარება სწორედ ის პოლიტიკური კაპიტალია, რომლის მოპოვებასაც პეკინი ცდილობდა ამერიკის პრეზიდენტთან სამიტამდე, რომელიც მარტიდან მაისამდე გადაიდო.

ტრამპის პოზიცია პეკინში ვიზიტის წინ უკვე შესუსტებულია, რადგან უზენაესმა სასამართლომ გააუქმა მის მიერ დაწესებული იმპორტის ტარიფების მნიშვნელოვანი ნაწილი და აშშ-ის სამხედრო ყოფნა აზიაში შემცირდა რესურსების ახლო აღმოსავლეთში გადატანის გამო. ახლა, ამერიკის პრეზიდენტი ასევე აღმოჩნდა ვალში სი ძინპინის წინაშე ჩინეთის როლის გამო ირანის კონფლიქტის მოგვარებაში, აღნიშნავს Bloomberg.

ავტორი: ექსპრესნიუსი,

სოციალური ქსელები

ჰიპ-ჰოპის პიონერი აფრიკა ბამბაატა გარდაიცვალა

მოლდოვა ოფიციალურად ტოვებს დსთ-ს

ევროკომისია აპირებს, უნგრეთისგან კრემლისთვის ინფორმაციის გაჟონვის შესახებ ახსნა-განმარტება მოითხოვოს

ჩინეთი აშშ-სა და ირანს შორის ცეცხლის შეწყვეტის გარანტორის როლს ასრულებდა