საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის საპატრიარქო ტახტის მოსაყდრის, არჩეულ პატრიარქის შიო მუჯირის ფიგურა მუდმივად იმყოფება ყურადღების ცენტრში. მისი ბიოგრაფიის მნიშვნელოვანი ნაწილი რუსეთს უკავშირდება, რაც ქართულ პოლიტიკურ და საეკლესიო რეალობაში სხვადასხვაგვარ ინტერპრეტაციას იწვევს.

მეუფე შიოს კავშირი რუსეთთან ჯერ კიდევ მისი სტუდენტობის პერიოდიდან იწყება. მან განათლება მოსკოვის სასულიერო აკადემიაში მიიღო, რომელიც რუსეთის მართლმადიდებლური ეკლესიის ერთ-ერთი მთავარი საგანმანათლებლო კერაა. აკადემიური წლები მოსკოვში გახდა საფუძველი მისი მჭიდრო ურთიერთობისა რუს სასულიერო წრეებთან.

სანამ მეუფე შიო საქართველოში საპასუხისმგებლო პოზიციებს დაიკავებდა, იგი წლების განმავლობაში მსახურობდა მოსკოვში, წმინდა გიორგის სახელობის ქართულ ტაძარში. ეს პერიოდი მნიშვნელოვანი იყო, რადგან ის ასრულებდა ერთგვარი ხიდის როლს მოსკოვში მცხოვრებ ქართულ დიასპორასა და რუსეთის საეკლესიო ელიტას შორის. სწორედ ამ დროს ჩამოუყალიბდა მას ის კონტაქტები, რომლებზეც დღეს ანალიტიკოსები ხშირად ამახვილებენ ყურადღებას.

2017 წელს პატრიარქის მიერ შიო მუჯირის მოსაყდრედ დასახელება ბევრისთვის მოულოდნელი აღმოჩნდა. პოლიტიკური ექსპერტების ნაწილი მიიჩნევს, რომ მისი კანდიდატურა მისაღებია მოსკოვისთვის, რადგან მას კარგად იცნობენ რუსეთის საპატრიარქოში. ხშირად ისმის მოსაზრება, რომ მეუფე შიო წარმოადგენს ეკლესიის იმ ფრთას, რომელიც რუსეთთან ურთიერთობის შენარჩუნებასა და "მართლმადიდებლურ ერთობაზე" აკეთებს აქცენტს.

შემთხვევითი არ იყო რუსი მიტროპოლიტის - ილარიონ [გრიგორი] ალფეევის ვიზიტი საქართველოში, ცოტა ხნით ადრე, ვიდრე მიტროპოლიტი შიო მოსაყდრედ დასახელდებოდა. ამ დროს ალფეევი რუსეთის პატრიარქ კირილის „მარჯვენა ხელად" მიიჩნეოდა, რომელიც ეკლესიის საგარეო ურთიერთობებს განაგებდა და ე.წ. საგარეო საქმეთა მინისტრადაც მოიხსენიებდნენ. მღვდელმთავრებს შორისაც გამოითქვა ეჭვი - იყო თუ არა პატრიარქ ილია მეორის გადაწყვეტილება ზეწოლის შედეგი.

2022 წელს ილარიონ ალფეევი საგარეო ურთიერთობების განყოფილების ხელმძღვანელის პოსტიდან გაათავისუფლეს და ბუდაპეშტისა და უნგრეთის პატარა ეპარქიის მიტროპოლიტად გაუშვეს. 2024 წელს კი, მათ შორის - ქონებასთან და შანტაჟთან დაკავშირებული ხმაურიანი სკანდალის ფონზე, ამ ეპარქიის ხელმძღვანელის პოსტიდან დროებით გადააყენეს, საკითხის შესწავლამდე.

ალფეევი საქართველოში ბოლოს კათოლიკოს-პატრიარქის გასვენებაში ჩამოვიდა, როგორც ითქვა - რუსეთის ეკლესიის 80-წევრიანი დელეგაციის შემადგენლობაში. „ქართული ოცნების“ განაყოფის, ანტიდასავლური „ხალხის ძალის“ წარმომადგენელი, დავით ქართველიშვილი, თავის ფეისბუკპოსტში [22 მარტი, 2026 წელი] ალფეევს აქებს - როგორც საქართველოს გულშემატკივარს, ნიჭიერ დიპლომატს და არ გამორიცხავს, რომ “თბილისური ვოიაჟი მეუფე ილარიონმა გამოიყენოს „ტუზ კოზირად“ პატრიარქ კირილესთან თავისი პოზიციების აღსადგენად, თუ დაარწმუნებს მას სამომავლოდ თავის წარმატებულ „მედიატორულ“ ფუნქციაში მოსკოვსა და თბილისს შორის, თუკი ამის საჭიროება დადგება მოკლევადიან პერსპექტივაში, როგორც საეკლესიო, ასევე საერო პოლიტიკის თვალსაზრისით”.

მიტროპოლიტ შიოს მრავალწლიანი მეგობრობა აკავშირებს ლევან ვასაძესთან - ულტრანაციონალისტური, ჰომოფობიური და პრორუსული განცხადებებით ცნობილ ბიზნესმენთან, რომელმაც წლების წინ პარტია ,,ერთობა, რაობა, იმედი“ დააფუძნა. ამ პოლიტიკურ სვლას იმედის თვალით უყურებდა ევრაზიული მოძრაობის დამფუძნებელი, ულტრანაციონალისტი იდეოლოგი, კრემლის მხარდამჭერი ფილოსოფოსი ალექსანდრ დუგინი. არქივი ინახავს მასალებს ვასაძისა და დუგინის ახლო კავშირის შესახებ.

ლევან ვასაძე და შიო მუჯირი ერთად მუშაობდნენ დემოგრაფიული აღორძინების ფონდის სამეთვალყურეო საბჭოში. 2013 წელს შექმნილი ფონდის შემადგენლობაში ასევე იყვნენ სხვა ბიზნესმენები და „ქართული ოცნების“ მაშინდელი დეპუტატები.

მეუფე შიო მუჯირის კავშირი რუსეთთან მხოლოდ ბიოგრაფიული ფაქტი არ არის; ეს არის საკითხი, რომელიც პირდაპირ კვეთს რელიგიას, საგარეო პოლიტიკასა და ქვეყნის ეროვნულ ინტერესებს. მიუხედავად იმისა, თუ როგორ განვითარდება მოვლენები მომავალში, მისი ფიგურა კვლავ დარჩება ლაკმუსის ტესტად იმისა, თუ რა გზას აირჩევს საქართველოს ეკლესია ჩრდილოელ მეზობელთან ურთიერთობაში.

ავტორი: ირაკლი მანაგაძე , ექსპრესნიუსის რეპორტიორი 2009 წლიდან

სოციალური ქსელები

The Economist - უკრაინამ სამი წლის განმავლობაში პირველად აიღო ინიციატივა ფრონტის ხაზზე

ზურაბიშვილმა ახალ პატრიარქს მოუწოდა, შეიწყალოს ყველა სინდისის პატიმარი

„რეალური მოლაპარაკებები აღარ მიმდინარეობს“ - უკრაინა ემზადება ომის გასაგრძელებლად აშშ-ის დახმარების გარეშე

პატრიარქმა კირილმა შიო III-ს მშვიდობიანი და კურთხეული პატრიარქობა უსურვა