აშშ-ის სენატის რესპუბლიკელებმა, დემოკრატებთან ერთად, გააკრიტიკეს პრეზიდენტი დონალდ ტრამპი ქვეყნის ნატოდან შესაძლო გასვლის შესახებ მისი განცხადებების გამო და ასეთ იდეებს ვლადიმერ პუტინისა და სი ძინპინის „ოცნების ახდენად“ უწოდეს. The Guardian-ის ცნობით, განცხადება გააკეთეს რესპუბლიკელმა სენატორმა თომ ტილისმა და დემოკრატმა სენატორმა ჯინ შაჰინმა, რომელიც სენატის ნატოს ზედამხედველობის ჯგუფის თანათავმჯდომარეა.

„ნატო ამერიკის გვერდით იდგა, როდესაც ჩვენ თავს დაგვესხნენ და 11 სექტემბრის შემდეგ დაგვეხმარა. მათი ჯარისკაცები იბრძოდნენ და დაიღუპნენ ჩვენი ჯარისკაცების გვერდით ავღანეთში. ნებისმიერი პრეზიდენტი, რომელიც ნატოდან გასვლას განიხილავს, არა მხოლოდ ვლადიმერ პუტინისა და სი ძინპინის ყველაზე სანუკვარ ოცნებებს ასრულებს, არამედ ძირს უთხრის ამერიკის ეროვნული უსაფრთხოების ინტერესებს“, - განაცხადეს ტილისმა და შაჰინმა.

ერთი დღით ადრე, სენატის ყოფილმა რესპუბლიკელმა ლიდერმა მიჩ მაკკონელმა და დემოკრატმა სენატორმა კრის კუნსმა მსგავსი პოზიცია გამოთქვეს. The Guardian-ის მიერ ციტირებულ ერთობლივ განცხადებაში მათ გაიხსენეს, რომ „ნატოს ჯარისკაცები იბრძოდნენ და დაიღუპნენ ავღანეთსა და ერაყში ამერიკელი ჯარისკაცების გვერდით“ და ხაზგასმით აღნიშნეს, რომ აშშ-მ ეს მსხვერპლი და მოკავშირეების ვალდებულებები მსუბუქად არ უნდა მიიღოს. მათ განაცხადეს, რომ ალიანსში არსებული უთანხმოების მიუხედავად, „ამერიკელები უფრო უსაფრთხოდ არიან, როდესაც ნატო ძლიერი და ერთიანია“.

კრიტიკა მას შემდეგ გავრცელდა, რაც ტრამპმა 1 აპრილს განაცხადა, რომ სერიოზულად განიხილავდა აშშ-ს ნატოდან გასვლას. მან ეს ალიანსის უარით მიაწერა ირანის წინააღმდეგ ისრაელთან ერთად ერთობლივ სამხედრო ოპერაციაში მონაწილეობაზე. „ნატო-ს არასდროს მოუხდენია ჩემზე გავლენა. მე ყოველთვის ვიცოდი, რომ ისინი ქაღალდის ვეფხვები იყვნენ“, - თქვა ტრამპმა და დასძინა, რომ მოკავშირეები „არ იდგნენ გვერდით“ აშშ-ს, ვაშინგტონის წარსული მხარდაჭერის მიუხედავად.

აშშ-ის სახელმწიფო მდივანმა მარკო რუბიომ ასევე შესთავაზა ქვეყნის ალიანსში მონაწილეობის გადახედვა ირანთან ომის შემდეგ. „თუ ნატო თავდასხმის შემთხვევაში ევროპის დაცვაზეა დამოკიდებული, მაშინ როცა ისინი არ გვაძლევენ უფლებას, გამოვიყენოთ მათი ბაზები საჭიროების შემთხვევაში, ეს არც ისე კარგი გეგმაა“, - თქვა მან.

როგორც The Guardian აღნიშნავს, აშშ-ს ნატოდან გასვლა სერიოზულ პოლიტიკურ დაბრკოლებებს აწყდება: 2024 წლის კანონის თანახმად, პრეზიდენტს არ შეუძლია ასეთი გადაწყვეტილების მიღება სენატის ორი მესამედის მხარდაჭერის ან კონგრესის ცალკეული აქტის გარეშე.

ამ განცხადებების ფონზე, ევროპაში ალიანსის მომავალთან დაკავშირებით შეშფოთება იზრდება. როგორც Politico-მ ადრე გაავრცელა ინფორმაცია, ევროკავშირის ოფიციალურ პირებს შორის რამდენიმე წყაროზე დაყრდნობით, ევროპული ქვეყნები უკვე განიხილავენ ნატოს გარეთ უსაფრთხოების სფეროში გაფართოებულ თანამშრომლობას. ერთ-ერთმა დიპლომატმა განაცხადა, რომ ალიანსი „პარალიზებულია“ და შეხვედრების ჩატარებაც კი არ შეუძლია, ხოლო ევროკავშირის კიდევ ერთმა ოფიციალურმა პირმა აღნიშნა, რომ „აბსოლუტურად ნათელია: ნატო უკვე იშლება“ და დასძინა, რომ ევროპას სასწრაფოდ სჭირდება საკუთარი თავდაცვის გაძლიერება.